Η συζήτηση για τη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης επιστρέφει με αυξημένη γεωπολιτική ένταση. Σε παρέμβασή τους, στελέχη του ΠΑΣΟΚ υπογραμμίζουν ότι ο σεβασμός των δικαιωμάτων των μειονοτήτων και η περιβαλλοντική συμμόρφωση πρέπει να παραμένουν πραγματικά και ελέγξιμα κριτήρια για κάθε υποψήφια χώρα.
Τι προβλέπουν οι ευρωπαϊκοί κανόνες
Η θέση δεν αποτελεί νέα νομική προϋπόθεση που εισάγει το ΠΑΣΟΚ. Τα κριτήρια της Κοπεγχάγης, όπως τα περιγράφει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η νομοθεσία της Ένωσης, απαιτούν σταθερούς δημοκρατικούς θεσμούς, κράτος δικαίου, ανθρώπινα δικαιώματα και σεβασμό και προστασία των μειονοτήτων. Παράλληλα, η υποψήφια χώρα πρέπει να μπορεί να εφαρμόσει το ευρωπαϊκό κεκτημένο, στο οποίο περιλαμβάνονται εκτεταμένες περιβαλλοντικές υποχρεώσεις.
Η κομματική παρέμβαση ζητεί να μην υποβαθμιστούν αυτά τα κριτήρια μπροστά στην ανάγκη για ταχύτερη γεωπολιτική ενσωμάτωση. Αυτό είναι κρίσιμο: μια Ένωση που χαλαρώνει τις δημοκρατικές και περιβαλλοντικές της απαιτήσεις πριν από την ένταξη θα δυσκολευτεί πολύ περισσότερο να τις επιβάλει μετά.
Διεύρυνση με αρχές, όχι με δύο μέτρα
Η Ελλάδα έχει συμφέρον από μια σταθερή, δημοκρατική και ευρωπαϊκή γειτονιά. Έχει όμως και ευθύνη να υπερασπίζεται ενιαία κριτήρια, χωρίς επιλεκτικές ευαισθησίες. Η προστασία των μειονοτήτων δεν μπορεί να εργαλειοποιείται ανάλογα με τη χώρα, ούτε το περιβάλλον να αντιμετωπίζεται ως δευτερεύον κεφάλαιο διαπραγμάτευσης.
Η ευρωπαϊκή προοπτική πρέπει να λειτουργεί ως μοχλός δημοκρατικού και κοινωνικού μετασχηματισμού, όχι ως ανταμοιβή γεωπολιτικής χρησιμότητας. Αυτό απαιτεί σαφή ορόσημα, δημόσια αξιολόγηση και πραγματική συμμετοχή των κοινωνιών των υποψήφιων χωρών.
Πηγές: ΠΑΣΟΚ – παρέμβαση για τα κριτήρια ένταξης, Ευρωπαϊκή Επιτροπή – κριτήρια διεύρυνσης, EUR-Lex – κριτήρια της Κοπεγχάγης
